Butterfly Lovers

„Butterfly Lovers”, czyli chiński pierwowzór „Romeo i Julii”.

Stara chińska legenda mówi, że…

Dawno temu, w późnoimperialnych Chinach żyli: Liang Shanbo i Zhu Yingtai…

Yingtai Zhu, jedyna córka zamożnych rodziców, rozpacza na myśl o pobycie w domu do momentu zamążpójścia. Nie godzi się z sytuacją i obowiązującymi przepisami zmuszającymi kobietę do siedzenia w czterech ścianach. Umiejętnie przekonuje ojca, aby ten pozwolił jej uczyć się w szkole. Sprawa nie była prosta, bowiem rodzice nie chcieli postępować wbrew tradycji. Jednak rozpieszczana od urodzenia i tym razem dopina swego. Od tej pory będzie udawała chłopca.

W czasie podróży do Hangzhou, gdzie ma pobierać naukę, poznaje Shanbo Lianga. Szybko stają się przyjaciółmi i składają sobie „przysięgą braci”. Yingtai ma trudności z ukrywaniem swojej płci, szczególnie po tym jak zakochuje się w Liangu. Niemniej utrzymuje pozory „bycia mężczyzną” do momentu odejścia ze szkoły. Taki stan rzeczy trwa przez okres około trzech lat. Także od chwili, kiedy uzmysławia sobie uczucie do przyjaciela wie, że to z nim chce zostać przez resztę życia.

Kadr z filmu "Butterfly Lovers"

Kadr z filmu "Butterfly Lovers"


Mija czas. Rok od ukończenia szkoły spotykają się ponownie w jej rodzinnej miejscowości. Shanbo poznając prawdę chce ją poślubić. Oboje wiedzą, że są przeznaczeni dla siebie. Niestety rodzice Zhu odmawiają oddania ręki córki Liangowi. Obiecana dla innego mężczyzny, bogatego kupca o imieniu Ma Wencai, nie ma możliwości przeciwstawienia się tej decyzji. Od tego momentu życie Lianga lega w gruzach. Czuje w sercu ból i przerażającą pustkę. Ze smutku słabnie, a niedługo potem umiera w biurze jako sędzia powiatu.
Złe wieści docierając do Zhu sprawiają jej wielki smutek. Traci chęć do życia. Godzi się na ślub z kupcem pod jednym warunkiem. Orszak weselny ma przejechać obok grobu Lianga.

Oto i nadchodzi dzień ślubu. Weselnicy właśnie przejeżdżają obok cmentarza, kiedy Zhu wybiega z orszaku i co sił w nogach pędzi do grobu ukochanego. W tym samym momencie zaczyna wiać bardzo silny wiatr, niebo robi się pochmurne, wokół nastaje ciemność. Młoda kobieta rzewnie płacze, kiedy grzmot trafia w grób i go otwiera. Zhu nie zważając na nic – skacze do środka. Rodzina zbiega się na cmentarzu spostrzegając, że wewnątrz nie ma trumny. Nie ma ciał. Nad głowami wszystkich wznoszą się dwa motyle, które zdawać by się mogło, że tańczą w powietrzu.

Przemienieni w motyle, a chińska kultura

Ta chińska opowieść ludowa ma w sobie wszystko to, czego oczekujemy od dobrej opowieści i romansu. Jest tragiczna miłość, nieporozumienia, tajemnice, wyjawianie prawdy, wtrącanie się osób trzecich, są i rywale, jest zazdrość, są łzy, jest rozłąka i śmierć, a na końcu bohaterowie przemienieni w motyle. Często nazywana chińską wersją „Romea i Julii”, tak naprawdę jest prawzorem sztuki Shakespeare’a.

Historia Liang i Zhu jest jedną z najważniejszych dla kultury chińskiej. To opowieść o parze kochanków doby feudalnych Chin, których uczucie wykraczało poza społeczne przykazania i porywa do dziś dnia wyobraźnię milionów Chińczyków.

Do chwili obecnej ich historia jest tematem przewodnim wielu ballad, sztuk, filmów, jest inspiracją dla muzyków. Tragiczne zakończenie mówi nam jasno, że szczęście w Chinach można osiągnąć tylko uwalniając się od tradycyjnego systemu rodzinnego i w społeczeństwie w którym istnieje równość.

Prawie każdy Chińczyk wie o tej tragicznej historii. To uczucie jest tak wielkie, że czytamy i płaczemy i nie ważne jak wiele razy przeszliśmy razem z Liang i Zhu przez ich historię.

A co do nas kobiet mówi Zhu?

Ta interesująca i inteligentna kobieta dla każdej z nas może być wzorcem. Jak? Nie chciała zrezygnować z jej pragnienia bycia z ukochanym mimo sprzeciwu ojca i obowiązujących, dyskryminujących obyczajów ze względu na status społeczny. Możemy brać z niej przykład: odwaga w dążeniu do spełnienia w miłości i marzeń – popłaca.

Zhu i Liang w oczach współczesnych

Jeśli jesteście zainteresowani chińskim pierwowzorem „Romea i Julii” polecam „Butterfly Lovers: A Tale of the Chinese Romeo and Juliet” autorstwa Fan Dai. Pokazuje nam kulturę chińską w romantycznej odsłonie. Jest to dobrze i ciekawie napisana powieść na kanwie dawnych legend o dwójce bohaterów. Natomiast jeśli interesują was same legendy ludowe polecam “The Butterfly Lovers: The Legend of Liang Shanbo and Zhu Yingtai, Four Versions With Related Texts” autorstwa W.L. Idema. To tłumaczenia pierwszych ballad wraz z późniejszymi opowieściami, różnymi dokumentami ujawniającymi historyczne i kulturowe korzenie legendy. Ponadto Idem napisał ciekawe wprowadzenie, w którym zawarł współczesną koncepcję ról płciowych i wolności seksualnej.

Autor: Alicja Szulborska

Źródła:
Spisana legenda o Zhu i Liangu – na podstawie opowieści przyjaciela z Chin, Li Haichunga.
www.polish.cri.cn
www.wn.com
www.dimdima.com
www.chinafacttours.com
Xinhuanet
www.newsgd.com
Fan Dai, „Butterfly Lovers: A Tale of the Chinese Romeo and Juliet”
W.L. Idem, “The Butterfly Lovers: The Legend of Liang Shanbo and Zhu Yingtai, Four Versions With Related Texts

Leave a Reply